Een duurzaam waterecosysteem
Panorama Waterland
Panorama Waterland
Nederland krijgt steeds vaker te maken met lange droge periodes én hevige regenbuien. Ons bodem- en watersysteem kan deze extremen steeds minder goed verwerken. Dat heeft grote gevolgen voor onder andere natuur, landbouw en ons drinkwater. Daarom werkt Vitens aan Panorama Waterland: een ruimtelijk concept waarin water en bodem leidend zijn bij de inrichting van het landschap.
Met Panorama Waterland laten we zien hoe we samen kunnen zorgen voor een watersysteem dat beter in balans is. Zo blijft er genoeg schoon (drink)water beschikbaar, ook voor volgende generaties.
Wat is Panorama Waterland?
Panorama Waterland* is een ruimtelijk concept dat laat zien hoe we water en bodem anders kunnen inrichten. Het doel is het bodem- en watersysteem zo te verbeteren dat er ook op de lange termijn voldoende zoet water beschikbaar blijft. Dit doen we door het water langer vast te houden in de bodem, in plaats van het snel af te voeren. Zo komt er meer zoet water beschikbaar voor landbouw, natuur, recreatie en de drinkwatervoorziening.
Waarom is dit nodig?
Het watersysteem zoals we dat nu kennen, loopt steeds vaker tegen grenzen aan:
- zomers worden droger en warmer;
- de hoeveelheid neerslag neemt toe, steeds vaker in de vorm van piekbuien;
- de vraag naar drinkwater neemt toe;
- regenwater stroomt vaak snel weg;
- natuur en landbouw hebben te weinig of juist teveel water.
Dit komt door klimaatverandering én door de manier waarop we ons land jarenlang hebben ingericht. Water en bodem waren daarbij niet altijd leidend . Met Panorama Waterland wil Vitens helpen om dit te veranderen.
* Panorama Waterland van H+N+S, Ruimtevolk, Roosemalen & Salvelkoul en Vitens is de winnaar van de Eo Wijers Prijsvraag 2019–2020. Zie: De Eeuwige Bron — Eo Wijersstichting
Cookie instellingen
Om de video te bekijken moet u eerst de cookieinstellingen accepteren.
Leun achterover, sluit je ogen en beeld je eens in:
De mist trekt weg boven het landschap op de Sallandse Heuvelrug. In het ochtendgloren doemt een tractor op met aan het stuur een biologische boer die het land bewerkt. Een man neemt een frisse ochtendduik in een waterpoel. Later op de ochtend komt er een klas suppen. Het gekwaak van opgewonden eenden in een brede sloot gaat samen met het zoemende geluid van het eeuwenoude waterrad en een zuiveringsinstallatie aan de horizon. Het installatiegebouw ligt verborgen onder het groen van haar hellende dak. Hier wordt duurzaam grond- en oppervlaktewater opgepompt en gezuiverd voor drinkwater. Een Panorama Waterland in optima forma.
Hoe werkt Panorama Waterland?
In Panorama Waterland houden we regenwater beter vast in het gebied. De bodem krijgt weer meer sponswerking: hij zuigt water op en houdt het vast voor drogere tijden. Dat doen we bijvoorbeeld door water minder snel af te voeren, regenwater meer ruimte te geven om in de bodem te zakken en water langer vast te houden in het landschap. Zo ontstaat een gezondere waterbalans: minder watertekort in droge perioden en minder wateroverlast bij hevige regen.
Wat betekent dit in de praktijk?
Een landschap volgens Panorama Waterland levert voordelen op voor iedereen:
Voor natuur
- minder verdroging;
- meer ruimte voor planten en dieren;
- sterkere en gezondere natuurgebieden.
Voor landbouw
- betere beschikbaarheid van water;
- meer ruimte voor toekomstbestendige landbouw;
- minder schade door langdurige droogte.
- extra inkomsten en een toekomstbestendig verdienmodel door combinaties met andere functies.
Voor drinkwater
- schonere bronnen;
- meer zekerheid over voldoende drinkwater;
- een stabiel watersysteem voor de lange termijn.
Voor de leefomgeving
- beter bestand tegen extreme weersomstandigheden;
- een aantrekkelijk landschap om in te wonen en te recreëren.
Wat doet Vitens?
Vitens is verantwoordelijk voor voldoende schoon, betrouwbaar en toegankelijk drinkwater. Maar dat kunnen we niet alleen. Het watersysteem beheren we samen met andere partijen. Daarom werkt Vitens binnen Panorama Waterland samen met onder andere provincies en waterschappen, gemeenten, natuurorganisaties, agrariërs en andere gebiedspartners. Iedereen heeft een eigen rol en verantwoordelijkheid. Door samen keuzes te maken en aan uitvoering te werken, zorgen we voor een watersysteem dat klaar is voor de toekomst.
Van visie naar praktijk
Panorama Waterland is een ruimtelijk concept. Het wordt niet overal op dezelfde manier uitgevoerd. Elk gebied is anders en vraagt om maatwerk. Vitens werkt samen met partners aan verkenningen en voorbeelden in verschillende regio’s. Zo laten we stap voor stap zien hoe Panorama Waterland in de praktijk kan werken.Hoe Panorama Waterland en de streefstructuur samenhangen
Panorama Waterland en de streefstructuur versterken elkaar.
- De streefstructuur geeft richting aan waar Vitens in de toekomst drinkwater wint en transporteert.
- Panorama Waterland laat zien hoe je in die gebieden het watersysteem zo inricht dat dit duurzaam en verantwoord kan.
In gebieden die belangrijk zijn in de streefstructuur kijkt Vitens daarom niet alleen naar leidingen en productielocaties, maar ook naar het watersysteem eromheen. Want zonder een goed functionerende bodem en voldoende water, is drinkwaterwinning op lange termijn niet mogelijk.
Samen werken aan drinkwater voor nu en later
Met de streefstructuur bepaalt Vitens de koers. Met Panorama Waterland werken we samen aan de uitvoering.
Zo bouwen we stap voor stap aan een watersysteem in balans, waarin drinkwaterwinning mogelijk blijft, nu én in de toekomst.